Ella van der Woude (1987, Sion, Zwitserland) is blikvanger en trefpunt van Houses, de Amsterdamse gitaargroep met de meest prozaïsche bandnaam denkbaar. De vier mannelijke bandleden kijken op de promotiefoto ‘out of focus’ toe hoe hun frontvrouw de zware taak op zich neemt om recht in de camera te kijken. Ook zit Van der Woude in haar eentje met een gitaar aan de ongemakkelijke studiotafel van een Zwitsers tv-programma om namens de hele band een liedje te spelen. Zo gaat het vaak: in een gitaarband ben je als vrouw óf bassist óf het totale gezicht van de band. Een tussenweg is er niet.

Toch is de debuut-ep End of story een hechte bandplaat geworden, met minstens drie prijsnummers die door elk bandlid worden gedragen: de apotheose in openingsnummer en single ‘Stay with me’ komt tot stand dankzij én stuwend drumwerk én het hammondorgel én het gitaarspel. Maar van erg groot belang is de zang vol hunkering van Ella van der Woude (‘I wish I could be a book, I wish I could be a letter’), die aan het eind van het nummer trouwens erg sympathiek wordt overgenomen door een bescheiden mannenkoor op de achtergrond. Eventjes komen de andere bandleden achter hun instrumenten vandaan.

Van der Woude zingt franjeloos, in een gedragen tempo, onthaast. Juist omdat ze niet de indruk wekt dat ze door iets op de hielen wordt gezeten, overtuigt ze in haar verlangen (‘Stay with me’), haar smeken (‘End of story’), haar desolaatheid (‘Suicide’). Luister daarom vooral ook hier naar ‘Creatures of the night’ met haar andere band, folkgroep Sindur, en de Pixies-cover ‘Wave of Mutilation’. Ook Zwitsers hebben gevoel.

Als eerste valt de vanzelfsprekendheid op. Al op zijn debuut-ep zingt de Nederlands-Marrokaanse singersongwriter Kashmere Hakim zijn liedjes met een opvallend soevereine bedachtzaamheid. Dat niet alleen. Ook die liedjes zelf moeten klinken zoals ze klinken. De uitvoering is in alles sober, de zang zonder decoratie. In niets klinkt een poging tot verschuilen. Dit is wat zijn moet.

Bij aanvang van ‘The Hillsinger EP’ klinkt Hakim als een jonge tegenvoeter van Bob Dylan, vooral door het ‘zingzeggen’ en tokkelend gitaarspel. Opener ‘Free people’ doet in de eerste maten ontegenzeggelijk denken aan ‘Girl from the north country’ van de vroege Dylan. Maar luisterend naar andere nummers, vooral ook op andere plekken op het internet – OngekendTalent, MySpace, YouTube – blijkt de zanger breder geïnspireerd: lieflijker, ingetogener, bezonkener.

Maar in alles wat tot dusver van Kashmere Hakim te horen valt, klinkt het onmiddellijke bestaansrecht van zijn liedjes door. Dat is knap. Het is een effect dat voor een groot deel volgt uit de timing van zijn zang, het ritme van zijn zinnen, de autonome cadans ervan. Dan mag de gitaar ergens wat vals gestemd zijn, dan mag hij soms onverstaanbaar binnensmonds zingen. Maar het is ook de rust, de net-niet-onthechting die de debuut-ep van Hakim zo goed maakt. Hij is observator in dat klassieke vak van singersongwriter.

In een bepaald opzicht heeft postrock veel weg van klassieke muziek: het kan erg lastig  zijn woorden te vinden voor wat je hoort. De verleiding is daarom groot om beelden uit de natuur op te roepen: een soundscape als een weids vergezicht, een gitaareruptie als een plotselinge onweersbui, een onverwacht rustmoment als een opklaring aan de hemel.

Misschien dat het daarom wel zo lang geduurd heeft om de verdiende aandacht te geven aan TravelSunnySamsara, het soloproject van gitarist Chris Draaijer van de Eindhovense stoner&postrockband Hijos de Mayo. Dat de muziek, die hij heeft opgenomen in een productiehok met de bescheiden naam ‘herriekamer’, kwaliteit heeft is zonneklaar (!). Maar hoe dat te verklaren.

Zelf zou ik postrock omschrijven als een genre waarin de gitaar de voornaamste verteller is. Niet op hoge toon, maar aanvankelijk weifelend, om daarna steeds zelfbewuster de stem te verheffen. Chris Draaijer lijkt voornamelijk bezig te zijn met een reis; een reis door India, getuige songtitels als Along the Yamuna River en Mapusa Road en de Indiase drone in NowMakeGood. En wat te denken van het woord ‘Samsara’, dat blijkbaar verwijst naar de boeddhistische en hindoeïstische cyclus van dood en wedergeboorte.

Zo exotisch als die verwijzingen wordt het niet met TravelSunnySamsara. Dat is jammer. Draaijer verwijdert zich niet van de conventies van de postrock: repetitieve gitaarpartijen, die laag voor laag worden opgebouwd naar een meer of mindere climax. Maar erg mooie momenten zijn er ook: de eenzame opening van slotnummer Les Machines Sont Fatiguees tegen de achtergrond van het geluid van een opstartende raket, de gitaren die om de meest desolate tonen strijden aan het slot van Nightswimming (In Backwaters) en de voorzichtige lagen muziek in Forests On Mountains. Al die oplichtende momenten zijn gratis te downloaden.

Het valt pas op na een tijdje geluisterd te hebben naar debuutalbum Razorblade Lemonade van de Haarlemse gitaarband Heist: frontman Alex Krottje heeft een eigenaardige kwaliteit. Met zijn wat lijzige frasering klinkt zijn band soms slomer dan deze is. Hij haalt voor het gehoor het tempo omlaag.

Dat is goed, want die eigenschap geeft de in wezen traditionele hardrock van Heist een eigenzinnige nasmaak. Bij de eerste draaibeurten van het debuut van Heist is vooral een band te horen die degelijk wil laveren tussen de grunge van begin jaren negentig en de nu metal van de eind jaren negentig. Het volvette, hechte geluid is onberispelijk, al vallen de drums wat weg. Zonder ruggesteun van een label is de plaat eigenhandig geproduceerd. In New York werd Razorblade Lemonade vervolgens afgemixt.

Moeilijker kan het zijn groter te groeien dan die gedegenheid. Zanger Alex Krottje belichaamt die moeite. Hij heeft een goede timing, zijn zang is aangenaam luchtig, de melodielijnen zijn trefzeker. Maar hij vliegt nergens de bocht uit. Die spanning blijft ver weg.

Brein achter de band is gitarist Thijs van der Klugt. Zijn spel is vol en op een fijne manier hoekig. Maar als de band teruggeschakelt en de distortion zwijgt, zoals verderop in het openingsnummer Chocolate of het grootse Lies On Display – want Heist heeft ook een introspectieve kant – was meer muzikale verbeeldingskracht van hem een pluspunt geweest.

Het debuut van Heist, dat in het verleden in het voorprogramma stond van Keith Caputo, had dus meer kunnen sprankelen. Maar Razorblade Lemonade is een fijn debuut, vooral omdat de band zich niet op een goedkope manier door het hardrockgenre slaat.

Aan het eind van de plaat, wanneer Green Lizard-frontman Remi Tjon Ajong een gastrolletje vervult in You’re A Mouthful, wordt duidelijk hoe het ook had gekund. Vooral tekstueel is Ajongs agressie geforceerd: ‘Your eyes they speak a hundred lies / you draw your shit over the dotted lines / and hope to god that we just keep on buying.’ Het is niet meer dan een kort moment, maar ook zoiets toont aan dat Heist met dit debuut eigenlijk al veel achter zich heeft gelaten.

Aan zelfinzicht hebben ze geen gebrek bij de Excitors, getuige de bandnaam. De energie en de onstuimigheid die het debuut Sexcitorsexcit laat horen, is de grootste troef van de gitaarband uit Den Haag. Dan hebben we het niet over pretentieloze pretpunk, maar over geëxalteerde rock die het hele idioom van het genre aanwend om het enthousiasme te kanaliseren: onvervalste poprockrefreinen, een coupletje ska, een hardrockende terzijde, een paar minuten singer/songwriter, een synthesizerexperimentje uit de jaren tachtig. De bandleden struikelen haast over het dozijn wisselingen per nummer.

Aan bewijsdrang ontbreekt het niet, dat maakt de plaat van de Excitors bijzonder sympathiek. Maar met zo’n veelzijdige taakopvatting is een bindmiddel essentieel. Daarin voorzien de vaak heerlijk droge drums van Jimmy van den Nieuwenhuizen (op het podium vervangen door Tony Peroni Jr.). Ritmisch gebeurt er nogal wat, maar hij hecht alle bestanddelen vakkundig af. Het was daarom een goede keuze van de band om het grootste deel van het opnamebudget in de drums te steken. Zonder die basis was de band misschien niet overeind gebleven.

Al gaat de sneer in de stem van frontman Mauro Molenaar eveneens overal doorheen. Zijn timing is misschien niet perfect en hij moet hard werken, maar uiteindelijk lukt het hem de volumineuze rock op het debuut van de Excitors de baas te blijven. Begeesterend zijn ook de vaak meerstemmige, half geschreeuwde refreinen. Minder geslaagd zijn de geregeld onzuivere achtergrondvocalen. En wat te denken van de alomtegenwoordigheid van de keyboards. Een liedje als Doorstep krijgt er een welkome mysterieuze weerklank door, maar vaker klinkt de plaat onnodig gedateerd. Terwijl de Excitors zo fris van geest zijn.

Speelt lokaliteit in de popmuziek nog een rol van betekenis? Dankzij globalisering en communicatiedrift is geografie niet meer dan een curieus detail in de biografie van een band. De popjournalist doet in een hang naar folklore haar best IJsland te koesteren als eiland van eigenzinnigheid, Glasgow als thuisbasis van flegmatieke indiepop en Brooklyn als geboortekamer van experimentele rock. Maar is dat niet gekoketteer met een voorbije wereld?

Vragen van die aard dringen zich op wanneer Never be scared / Don’t be a hero, de nieuwste plaat van de Amsterdamse band Moss, opstaat. De besprekingen zijn terecht alom lovend: het album laat een hecht klinkende, eigengereide gitaarband horen. Debuut The long way back (2007) speelde veel nadrukkelijker leentjebuur bij Grote Pophelden uit het verleden.

Maar het voornaamste onderscheid lijkt van geografische aard. Dan doel ik niet op frontman Marien Dorleijn, die naar verluidt dit jaar van Amsterdam naar Utrecht verhuisde. Moss leek zich twee jaar geleden muzikaal te hebben gevestigd aan zowel de Amerikaanse westkust als het noordoosten van Engeland (Liverpool). Anno 2009 heeft de band de VS niet meer verlaten, maar heeft ze Californië verruild voor de binnenlanden, richting oostkust: Nebraska, Kentucky, South Carolina.

Ergens in deze uithoeken moet Moss, al repeterende in een Amsterdams oefenhok, de roots-invloeden van de laatste plaat hebben opgedaan. En die weemoedige, maar puntige gitaarrock, die ook te horen is op Never be scared / Don’t be a hero, die moet toch van noordwaarts komen? Die moet zijn wieg toch hebben in de staat Washington? Sinds de grunge daar is uitgewoekerd, staan er bedeesdere, maar gloedvolle bandjes beurtelings op.

De vraag is hoe lang de popliefhebber nog een wereldkaart aan zijn muur moet hebben hangen om de muziek waarnaar hij luistert te duiden. De aardrijkskunde van de popmuziek lijkt alleen in gedachten nog levensvatbaar. Alle windstreken bevinden zich in het repetitielokaal.

Je zal maar een Fries genoemd worden. Als Groninger. Maar de randstedelijke redactie van 3voor12 weet nu eenmaal niet beter. Een verkeerde provinciale tag op de Luisterpaal. Het is detail, het is detail.

Of zou Kettel toch Friese wortels hebben? Het web is in dubio over deze volgens een bron ‘sympathieke Fries’, de oud-pianist die de elektronische wereld in is gestapt. Opnieuw detail. Want hij zit bij een Gronings label, heeft Amerikaanse contacten, heeft internationaal een grote naam.

Kettel, ofwel oud-student Nederlands Reimer Eising (1982), heeft een nieuw album uit: Myam James Part 2. En ongelooflijk: wat een prachtige blijmoedigheid. Hier wordt geen existentiële crisis bestreden. Exemplarisch is openingstrack Kingscourt Imp, dat begint met een handvol akkoorden synthesizerkoor. Er is iets groots opkomst. Een haast religieuze zaligmaking.

We komen terug op aarde met een knullig luchtig keyboardmelodietje en de simpel doffe beat die er in slaat. Met de komst van een opgetogen springerige clavecimbel schuiven de Parijse salons het nummer binnen. Maar de boodschap blijft: niks is er aan de hand, de dag kan welgemoed begonnen worden.

Bekijk dat benauwde studiohol van Reimer Eising, op deze oude foto van 3voor12. De verschaalde lucht komt je tegemoet. Het eeuwig dichte raam, het bord met maaltijdresten, de halfvolle pakken taxi-drank. De ruimte is zo krap dat hij aan het eind van het nummer het servies omstoot. Maar uit dat potdichte hok komt muziek als een opklarende lucht, als een opdrogende straat. Een andere werkelijkheid. Dát is muziek.

Drive like Maria is een heerlijk pompeus rockende band, met aangenaam lenige vocalen van drummer annex zanger Bjorn Awouters, die de muziek met zijn zang een ironische twist weet mee te geven. Kwaliteit. Maar ondanks dat alles blijft de vrouwelijke hoofdrol in een zo masculien voortdenderende band de grootste oogvanger. Daar is wel enige psychoanalyse op toe te passen.

Mijn associatie was al snel een passage in W.F. Hermans roman Nooit meer slapen (1966). De hoofdpersoon loopt tegen het einde van het boek ene Wilma tegen het lijf, die een broek draagt die ‘van voren gesloten [is] met een opzichtige treksluiting’. Een rits dus.

‘De meeste mannen vinden dat erg sexy’, zegt ze. Haar theorie: een rits geeft de indruk een afbeelding te zijn van wat eronder zit. ‘We moeten uitgaan van de verdrongen homoseksuele componenten in de psyche van de normale, heteroseksuele man.’

Een man wordt bij de aanblik van een gulp vervult van angst, maar ook direct gerustgesteld omdat geen man, maar een vrouw de broek draagt. ‘In een broek zoals deze, zal een vrouw dus de psyche van een heteroseksuele man vollediger aanspreken, dan wanneer zij een rok draagt’, gaat Wilma verder, ‘zelfs meer dan als ze helemaal naakt is. Want niet alleen op de heteroseksuele component in zijn psyche wordt een aanval gedaan, ook op zijn verdrongen homoseksualiteit. De prikkel is dus veel totaler.’

Ziehier wat zo vaak het geval is in de muziek. Hoe strak, geolied en oorspronkelijk Drive like Maria ook rechtvooruit rockt, altijd bepaalt toch ook iets anders een belangrijk deel van het succes. De onderdrukte homoseksuele component in de psyche van de mannelijke luisteraar. De x-factor.

Wat maakt een singersongwriter goed? Ten diepste zullen de liedjes de klus moeten klaren. Maar een goede tweede is de geloofwaardigheid. Nu, daar zat het wel goed mee toen ik Kim Janssen kortgeleden zag in het Zwolse Hedon. Setting: jongen met gitaar, met alleen de akoestiek van stem en gitaar. Enige valse bescheidenheid ontbrak niet. Dat hoort nu eenmaal. Afgezien daarvan verdween Janssen aangenaam in zijn eigen liedjes. De ogen nagenoeg gesloten, een heerlijk te veel aan lucht bij het zingen, een lichte slis en de handen die vanzelfsprekend de mooie akkoordgrepen pakken.

Luister je naar Janssens debuutalbum The Truth Is, I Am Always Responsible, uit bij Volkoren, dan is het iets meer gebaande paden. Iets minder Kim Janssen, iets meer volgens het boekje. Intiem, jawel. Mooi intiem, dat ook. Maar wanneer hier wordt gefluisterd, ving de microfoon in Hedon de hete adem van licht doorgloeide zang. Meer niet. Het album kent meer opsmuk, meer drama, meer hese kronkels, meer pathetiek in bruikleen van Damien Rice (Sorry). Ook violen, achtergrondzang en kartonnen drum mochten niet ontbreken. Geef mij uiteindelijk toch gewoon een opname van Hedon. Jongen met gitaar, lichte galm. Het adamskostuum van de singersongwriter. Verder niks dan lof.

Zanger Bart:” Daar hebben we vooraf afspraken over gemaakt, zodat niemand erover kon bitchen. Als het het tofste klinkt met vier speelgoedorgels, dan is dat het!” “Het is eigenlijk best wel poppy geworden.” Gitarist Gijs:”Het is niet alleen meer muziek voor mannen met baarden”.

Playlist

• Never the twine shall meet – Audiotransparent
• Somewhere North (Live @ Noorderzon 2008)
• A really white smile – Audiotransparent

De organisatie ‘Live in your living room’ timmert al jaren aan de weg in het Nederlandse huiskamercircuit. Net als voorgaande jaren vonden er ook deze keer tijdens Eurosonic Noorderslag drie avonden huiskamerconcerten plaats in Groningen. Ondergetekende meldde zich aan als gastheer en had de eer om twee bands uit België te mogen ontvangen in zijn huiskamer; Barbie Bangkok en Venus in Flames.

Ik ben zelf een groot fan van een soort up close & personal ontmoeting met uitvoerende muzikanten. De intensiteit is groter, de sfeer meer ontspannen en je ontmoet nog eens andere leuke mensen. De kick-off van de avond was voor Barbie Bangkok. Deze band staat momenteel aardig in de schijnwerpers (album in de 3voor12 luisterpaal). En ik moet zeggen dat ik me heel erg goed vermaakt heb. Typisch lekker Belgisch losgeslagen met mooie zang en een toffe uitstraling. Twee heren en twee dames. Kan ik lang over door blijven praten, maar ik vond het gewoon mooi, leuk en zeer aanstekelijk.  Zeker leuk om ze de volgende dag als volledige band in de plato te zien.

Als tweede van de avond was Venus in Flames. Dit project van Jan de Campenaere bestaat al een tijdje. Vaak live met band was hij vanavond in zijn eentje om ons alvast een voorproefje te geven van zijn nieuwe cd. Mooi, intens, verdwaalt en daardoor erg fijn om naar te luisteren. Zijn nieuwe cd ligt inmiddels in mijn cd-speler, Ryan Adams meets Neil Young meets een beetje Beach Boys. Dat is fijn bijkomen van al dat Eurosonic Noorderslag gedoe…

Houd de site van Live in your livingroom in de gaten. Er gaan nog vele mooie optredens volgen dit jaar in huiskamers door heel Nederland en België. Aanmelden als gastheer kan altijd, dan hoef je helemaal niet meer de deur uit.

Check hier twee opnames van de beide acts in de huiskamer:

Ik ga het kort houden want ik heb nog wel een paar dagen nodig om de mist uit mijn hoofd te laten optrekken. Het optreden van LPG op Eurosonic was ronduit geniaal. Na later bleek is er menige traan gevloeid. De meerstemmige vocalen die deze jongens er zo makkelijk en vaak uitgooien zijn daar debet aan. De voice-over van Spinvis en de uitgedeelde blinddoeken maakten het nog eens extra speciaal. Normaal ben ik niet zo van deze grappen en heb ik liever dat bandjes gewoon lekker muziek maken in plaats van mij in allerlei bochten te laten wringen. Maar LPG kwam er mee weg en veel meer dan dat.

Enigszins toevallig maar eigenlijk ook weer niet heb ik De Staat drie keer live gezien dit weekend. Op donderdagmiddag bij de seminars, op vrijdagavond in de spiegeltent op de Grote Markt en op het ‘Serious Talent Stage’ tijdens Noorderslag op zaterdagavond. Die laatste show is dus wat ze bedoelen met ‘het dak eraf spelen’. IJzig strak, gortdroog en weinig melodieus maar super hypnotiserend. Krause had het in de kelder van de Oosterpoort niet makkelijk wegens technische sores. Toch was het een prima show. Kim Janssen maakte met zijn Major Cities Band duidelijk dat hij over vijf jaar de allerbeste singer-songwriter van Nederland gaat zijn. Als die jongen zijn strot open trekt voel je het kippenvel op de huid van je buurman. Zijn debuut verschijnt in maart bij Volkoren.

De Dijk ging er met de Popprijs vandoor, sympathieke band en verdiend wat mij betreft. Alain Clarke was ook leuk op het grote podium van de Oosterpoort alleen blijkt telkens weer dat zijn vader een echte soul zanger is en Alain niet in zijn schaduw kan staan. Zolang pa geen album gaat opnemen zullen we het met hem moeten doen.

Zoals je ziet staat hier niks geschreven over de seminars. Dat is omdat ik vind dat je alleen moet schrijven over dingen die de moeite waard zijn.

Hou je vast, er komt snel video van LPG en De Staat op onze site!

Op naar 2010!

Het was trouwens de eerste keer dat ik naar Rotown ben geweest. Het is best een mooie zaal maar die twee palen middenin maken het niet echt makkelijk voor iedereen om de band te zien. De tent was wel uitverkocht en dat mag ook. Face Tomorrow’s vorige album ‘The Closer You Get’ heeft tijden vastgezeten in mijn autoradio nadat ik hem van de jongens van het popinstituut gekregen had. Een waanzinnige plaat waar ze goed op getoured en veel van verkocht hebben.

Zanger Jelle Schrooten is een fenomeen. Zelden zo’n goede zanger gezien. De rest van de band mag er ook wezen, uitstekende muzikanten die een goed plaatje maken op het podium. Toch duurde het wat lang voordat alles een beetje op gang kwam. Pas nadat zanger Jelle wat oudere nummers aankondigde ging de boel flink los. De rustige nummers kwamen echter totaal niet uit de verf maar dat kan ook komen doordat het publiek er ongegeneerd doorheen moest ouwehoeren. Maar daar hebben ze niet alleen in Rotown last van.

Je kunt zeker spreken van een nieuw geluid als je de oude Face Tomorrow nummers vergelijkt met de nieuwe. Daar moest het publiek dan ook behoorlijk aan wennen maar de nieuwe nummers zijn zeker niet slecht. De single ‘Overpowered‘ barst van de hitpotentie maar voelt wel iets te simpel. Face Tomorrow is een heerlijke band en ik ga zeker weer als ze in Vera komen. Al was het alleen omdat ik het idee heb dat ze daar beter tot hun recht komen. Die nieuwe plaat, uitgebracht op Excelsior Recordings(!) heeft alleen nog wel een paar extra luisterbeurten nodig voordat ik hem vastlijm in mijn autoradio.

Trouwens, de mevrouwen met het grijze haar(bandoma’s?) die naast me stonden in Rotown bewezen dat als je oud bent je best nog leuke dingen kunt doen. De volgende keer neem ik mijn oma mee.

Twones
Onlangs kreeg ik de kans om Twones uit te proberen. Het Nederlandse Twones registreert net zoals Last.fm welke muziek je luistert maar doet dit net even anders. In plaats van alleen de muziek van je mediaspeler te registreren zoals Last.fm houdt Twones ook bij welke muziek je luistert op Youtube, Myspace en nog een aantal andere sites. Hiervoor moet je wel een plugin voor Firefox installeren. Met Internet Explorer werkt Twones vooralsnog niet. Nog een reden om IE bij het grofvuil te zetten.

Twones beschikt niet zoals Last.fm over een eigen muziekbibliotheek. De grootste waarde voor mij zit juist bij Last.fm in het feit dat je er muziek kunt streamen die matcht met je eigen specifieke smaak. Of Twones zonder eigen muziekbibliotheek boeiend genoeg blijft betwijfel ik. Maar wat niet is kan nog komen.

Absoluut uniek aan Twones is wel dat het al je muziekgebruik registreert, hoewel je jezelf de vraag moet stellen of je dit wil. Ik kijk bijvoorbeeld wel naar de nieuwe video van Kane op youtube maar wil dit nu weer niet in mijn persoonlijke charts hebben. Op dat soort momenten moet je de plugin dus even uitschakelen.

Verdienmodel
De informatie die Twones op deze manier verzameld lijkt me erg interessant voor de muziekindustrie. Ik vraag me af of mensen uit de industrie, wellicht tegen betaling toegang hiertoe kunnen krijgen. Dit zullen aan de andere kant lang niet alle gebruikers van Twones leuk vinden. Ik ben benieuwd wat ze hiermee doen.

Overigens is Twones in ‘private beta’ wat wil zeggen dat je alleen op uitnodiging gebruik kunt maken van Twones. Zodra ze open gaan lees je dat natuurlijk op Lopend Vuur.